انواع عقود اسلامي كدامند؟

ما همه روزه با عناوين مختلفي از عقود مواجه مي شويم بدون اينكه تعريف درستي از آنها داشته باشيم. در ادامه سعي شده تعريف ساده اي از انواع عقود اسلامي آورده شود.

 عقود اسلامي كه در بانكداري بدون ربا رايج هستند از اين قرارند:

قرض الحسنه
قرض الحسنه قرار دادي است كه به موجب آن بانك (به‌عنوان قرض دهنده) مبلغ معيني را طبق ضوابط مقرر به اشخاص حقيقي و يا حقوقي (به عنوان قرض گيرنده) به قرض واگذار مي كند. تعهد بازپرداخت قرض گيرنده صرفاً معادل مبلغ دريافتي به‌علاوه كارمزد آن خواهد بود. سهم قرض الحسنه اعطايي هر بانك، سقف تسهيلات اعطايي به متقاضيان و كارمزد آن سالانه توسط بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران مشخص مي شود. حداكثر مجموع كل قرض الحسنه هاي اعطايي هر بانك معادل كل سپرده هاي پس انداز قرض الحسنه است.

مضاربه
يكي از عقود معين قانون مدني است كه به موجب آن تسهيلات لازم در اختيار اشخاصي كه در امر تجارت و بازرگاني اشتغال دارند قرار مي گيرد.
مضاربه قراردادي است كه به موجب آن يكي از طرفين (مالك) عهده دار تامين سرمايه (نقدي) مي شود. با قيد اينكه طرف ديگر (عامل) با آن تجارت كرده و در سود حاصله، هر دوطرف شريك باشند.

جعاله
جعاله قراردادي است كه به موجب آن جاعل يا كارفرما در مقابل انجام عمل معين (طبق قرارداد) ملزم به اداي مبلغ يا اجرت معلوم مي شود. طرفي كه عمل يا كار را انجام مي دهد «عامل» يا «پيمانكار» ناميده مي شود. اين عقد در بخش هاي صنعت و معدن، كشاورزي، مسكن و ساختمان، بازرگاني و خدمات مورد استفاده قرار مي گيرد.
نحوه اجراي عقد جعاله در مواردي كه بانك عامل باشد به اين صورت است كه بانك ضمن انعقاد قرارداد با متقاضي، انجام كار مشخصي را قبول مي كند. سپس با توجه به شرايط خاص كار موضوع قرارداد، بانك حسب مورد تمام يا قسمتي از عمليات اجرايي كار پذيرفته شده را طبق قرارداد دوم به غير واگذار و به اين ترتيب ايفاي تعهد مي كند.

مساقات
مساقات قراردادي است ميان صاحب باغ و ديگري كه به ازاي دريافت مقداري از محصول، كار نگهداري از باغ و برداشت را انجام مي دهد.

مشاركت حقوقي
مشاركت حقوقي قراردادي است كه طي آن بانك قسمتي از سرمايه شركت‌هاي سهامي جديد را تأمين و يا قسمتي از سهام شركت‌هاي سهامي موجود را خريداري مي كند و از اين طريق در سود آن ها شريك مي شود.
 
مشاركت مدني
مشاركت مدني يكي از عقود موثر به منظور ايجاد تسهيلات براي توسعه فعاليت‌هاي توليدي، بازرگاني و خدماتي است.مشاركت مدني عبارت است از درآميختن سهم الشركه نقدي و يا غيرنقدي متعلق به اشخاص حقيقي و يا حقوقي متعدد به نحو مشاع، به منظور انتفاع و طبق قرارداد. متقاضيان مي توانند با توجه به كارآيي اين عقد از تسهيلات بانكي استفاده كنند.
براي انجام اين معامله موضوع معامله سرمايه لازم براي مشاركت، وثيقه‌ها و بهاي كالا و هزينه هاي تقريبي و قيمت تمام شده، قيمت فروش و نحوه آن، نسبت سهم سود بانك و متقاضي مي بايست مشخص شود.

فروش اقساطي
فروش اقساطي عبارت است از واگذاري عين به بهاي معلوم به غير، به ترتيبي كه تمام يا قسمتي از بهاي مزبور به اقساط مساوي و يا غيرمساوي در سررسيدهاي معين دريافت شود.

مزارعه
مزارعه قراردادي است كه در آن بانك زمين مشخصي را براي مدت معين در اختيار طرف ديگر قرار مي دهد تا در آن كشاورزي كند. در نهايت سود حاصل بين طرفين تقسيم مي‌شود.

اجاره به شرط تمليك
يكي ديگر از تسهيلات اعطايي بانك‌ها اجاره به شرط تمليك است.در اين قرار داد شرط مي شود مستاجر در پايان مدت اجاره در صورت عمل به شرايط قرارداد، عين مستاجره را مالك شود.

سلف
پيش خريد نقدي محصولات توليدي به قيمت معين را سلف مي گويند. طبق قانون عمليات بانكي بدون ربا، بانك مي تواند به منظور ايجاد تسهيلات لازم جهت تامين قسمتي از سرمايه در گردش واحدهاي توليدي (اعم از اينكه مالكيت اين واحد ها متعلق به شخص حقيقي يا حقوقي باشد)، منحصرا" بنا به درخواست اينگونه واحدها مبادرت به پيش خريد محصولات توليدي آنها كند. پيش خريد محصولات واحدهاي توليدي توسط بانك درصورتي مجاز است كه توسط واحد درخواست كننده توليد شده، سريع الفساد نبوده و سهل البيع باشد.

خريد دين
طبق قرارداد خريد دين، بانك‌ها مي‌توانند اسناد و اوراق تجاري متعلق به واحدهاي توليدي، بازرگاني و خدماتي را تنزيل كنند.

تاریخ:
1396/05/31
بازدید:
6072
منبع:
تصاویر مرتبط


    فیلم مرتبط
    مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

    ارسال نظرات
    نام
    پست الکترونیک
    شماره تلفن
    توضیحات
    تغییر کد امنیتی
    کد امنیت
    Powered by DorsaPortal